leestijd 5 minuten

De tijden dat we allemaal 40 jaar bij eenzelfde werkgever werkten om vervolgens van een welverdiend pensioen te genieten zijn voorbij. We wisselen vaker van baan of werkgever dan voorheen en de keuze daarin is enorm. Hoe zorg je in deze zee van keuzemogelijkheden dat je het juiste carrièrepad kiest? Hieronder zet ik de 6 strategieën bij het vormgeven van je carrière op een rij en beargumenteer ik dat slechts één carrière strategie tot lange termijn geluk leidt.

Find out what you like doing best, and get someone to pay you for doing it.

Katharine Whitehorn

De 6 carrière strategieën

Wil je automonteur worden of bakker? Personal assistant of strategy consultant? Wil je werken in een groot bedrijf of in een kleine organisatie? De juiste keuze maken is zo makkelijk nog niet. De mogelijkheden lijken eindeloos. Wanneer we op een hoger niveau kijken, dan is echter een onderverdeling te maken in slechts 6 strategieën voor het sturen van je carrière. Deze strategieën zijn:

  1. Een bedrijf starten
  2. Een persoonsgebonden bedrijfsmodel
  3. Vroeg met pensioen
  4. Werk waarmee je de rekeningen betaalt
  5. Beklimmen van de zakelijke ladder
  6. Werk waarin je gelooft en waar je van houdt

De eerste twee strategieën gaan over een eigen onderneming, de volgende drie hebben betrekking op werken in dienstverband. De laatste categorie is van een ander niveau en bevat de carrière strategie die leidt tot lange termijn geluk. Hieronder licht ik deze carrièrepaden toe. 

1. Een bedrijf starten

Een bedrijf starten kan verschillende achterliggende redenen hebben. Je ziet een gat in de markt en wilt daarin springen, je wilt zelf de touwtjes in handen hebben of je doel is rijk te worden. Wat de reden ook is, een bedrijf starten kent veel risico. Ongeveer 90% van startups falen.

Anderzijds geeft deze carrière strategie ook veel kansen: je moet alles met je eigen team oplossen en daar leer je veel van. Lukt het een succesvolle onderneming op te bouwen, dan kan je die eventueel verkopen en zo het resultaat genieten van het harde werk dat je hebt gestoken in opbouwen van het bedrijf.

2. Een persoonsgebonden bedrijfsmodel

In het geval van een persoonsgebonden bedrijfsmodel start je ook een eigen onderneming. Het verschil met de eerste strategie is dat dit bedrijf volledig van jou afhankelijk is. Denk aan een trainer of coach, maar ook bijvoorbeeld een kunstenaar volgt deze carrière strategie. Je kan je bedrijf niet verkopen, omdat het bedrijfsmodel is gebaseerd op jouw persoonlijke kennis of kunde. 

De uitdaging bij deze strategie is dat het bedrijfsmodel niet schaalt. Je kan je tijd maar één keer besteden. Dat hoeft niet erg te zijn, als je daarmee tevreden bent. Over het algemeen streven we echter naar meer. Wil je toch werken aan een schaalbaard verdienmodel, dan zijn daar wel mogelijkheden voor. Ben je trainer, dan kan je bijvoorbeeld een online cursus ontwikkelen. Je neemt de lessen vooraf op en bent vervolgens zelf niet meer nodig om de theorie toe te lichten.

Je kan in het geval van trainen of coachen natuurlijk ook kiezen anderen te leren wat jij doet en daar een bedrijfsmodel rond ontwikkelen. De organisatie die je bouwt is dan minder afhankelijk van jouw persoonlijke vaardigheden. Kies je deze strategie, dan ga je richting de eerste strategie, namelijk een bedrijf starten. 

3. Vroeg met pensioen

Wil je vroeg met pensioen, dan lever je plezier in het heden in, in ruil voor meer geanticipeerd plezier in de toekomst. Uitstelgeluk dus. Het doel is genoeg financiële middelen te verzamelen waarmee je tijdig kunt stoppen met werken. 

Op relatief jonge leeftijd stoppen met werken klinkt misschien leuk, maar is het dat echt? Stel dat je niet meer zou hoeven te werken voor het geld, wat zou je dan doen? En hoe lang kan je daar oprecht van genieten voordat het gaat vervelen? Wat als het leven dat je voor je ziet uiteindelijk tegen blijkt te vallen?

4. Werk waarmee je de rekeningen betaalt

Mensen die deze carrière strategie aanhangen zien werken als geaccepteerd leed. Je hebt nu eenmaal geld nodig en werk is de manier om daaraan te komen. Gedurende de week doe je wat nodig is om net voldoende te presteren en op vrijdagmiddag gaat de vlag uit: tijd voor je passie. 

Deze mensen zijn de held van de lokale voetbalclub of scoutingvereniging, hebben een enorme verzameling modeltreinen op zolder of gaan met een verrekijker in de polder vliegtuigspotten. Door zich in hun vrije tijd volledig op deze hobby te storten laden ze hun batterij net voldoende op om de week weer door te komen.

5. Beklimmen van de zakelijke ladder

De echte kantoortijger heeft als doel een hoge functie in het bedrijfsleven te bemachtigen. Dan is hij succesvol en kan hij doen wat hij wil. Net als de eerste strategie kent ook deze aanpak een hoge mate van risico. Er is meestal maar één topfunctie beschikbaar in het domein waarin je werkt en er zijn meerdere mensen die daarop azen. Wat als je jarenlang keihard werkt om op een positie te komen die uiteindelijk aan iemand anders wordt gegund?

Bij deze strategie ben je in directe competitie met je collega’s die dezelfde positie ambiëren als jij. Dit leidt tot een scarcity mindset met alle gevolgen voor de sfeer en cultuur binnen het team en bedrijf als gevolg.

6. Werk waarin je gelooft en waar je van houdt

Het eerste dat bij me opkomt bij deze carrière strategie is het doen van ontwikkelingshulp. De meeste mensen die in die sector werken doen dat niet voor het geld, maar omdat ze ergens in geloven. Deze strategie zie je ook terug wanneer iemand bereid is een afstap te doen in salaris om iets te gaan doen dat gelukkiger maakt. Te veel mensen blijven doen wat ze doen, simpelweg omdat ze zichzelf in een bepaalde financiële strop hebben gewerkt. Hoeveel geld heb je nodig om te compenseren voor voldoening uit je werk?

Het komt voor dat mensen carrière maken en vervolgens voor het geld niet meer hoeven te werken. Pas dan gaan ze nadenken wat ze echt willen en vervolgens besluiten ze een maatschappelijke functie te vervullen. Waarom zou je daarmee wachten als dat is wat je echt wilt?

The only way to do great work is to love what you do. If you haven’t found it yet, keep looking. Don’t settle.

Steve Jobs

De enige strategie die werkt

Het zal niet als een verassing komen dat de enige carrière strategie die op lange termijn tot geluk leidt de zesde is. Deze strategie is van een ander niveau dan de andere vijf, in de zin dat er combinaties mogelijk zijn. Start je een eigen bedrijf (strategie 1), doe dat dan niet alleen om rijk te worden, maar omdat je iets doet waarvan je houdt en waarin je gelooft. Trap daarbij niet in de valkuil te streven naar externe succesfactoren ten koste van jouw interne beleving van succes. De kans dat je vroeg met pensioen wilt (strategie 3) is erg klein als je daadwerkelijk doet waarin je gelooft en waar je van houdt.

Heb je moeite gemotiveerd te blijven, dan is het zaak op zoek te gaan naar je stretch zone. Dit betekent dat je werk doet dat soms net buiten je comfortzone ligt, maar waarvoor je wel voldoende zelfvertrouwen hebt. Je bent comfortabel genoeg met de taken die je uitvoert, maar leert ook nieuwe dingen en blijft groeien.

Tenslotte moet het uitgangspunt van je carrière strategie natuurlijk altijd je eigen interne kompas zijn. Als zekerheid je belangrijke waarde is, dan zou ik je niet aanraden te gaan ondernemen. Is vrijheid belangrijk, dan is het beklimmen van de zakelijke ladder waarschijnlijk niet de beste carrière strategie.

You can fail at what you don’t want, so you might as well take a chance on doing what you love.

Jim Carrey